32 kavram
Psikoteknik ve trafik sözlüğü
Tebligatlarda, raporlarda ve mevzuatta karşınıza çıkan kavramların kısa açıklaması. Her kavramın yanında ayrıntılı yazı var.
A
- ADR
- Tehlikeli madde taşımacılığına özgü eğitim ve belge sistemi. SRC5'in yerine geçmez. Ayrıntılı bilgi →
- Aday sürücü
- İlk kez belge alan ya da belgesi iptal edilip yeniden alan sürücü; iki yıl süreyle bu statüdedir. Ayrıntılı bilgi →
- Asli kusur
- Trafik kazasının esas sebebini oluşturan kural ihlali. Kaza tespit tutanağıyla belirlenir, itiraza açıktır. Ayrıntılı bilgi →
C
- Ceza puanı
- Her trafik cezasının karşılığı olan puan. Bir yıllık pencerede toplanır; 100'de belge geri alınır. Ayrıntılı bilgi →
D
- Drift
- El freniyle aracın aniden yönünün değiştirilmesi ya da kendi etrafında döndürülmesi; 2026'dan beri ayrı yaptırıma bağlı. Ayrıntılı bilgi →
E
- Erken ödeme indirimi
- İdari para cezasının tebliğden itibaren on beş gün içinde ödenmesi hâlinde dörtte birinin indirilmesi. Ayrıntılı bilgi →
- e-İmzalı rapor
- Psiko-teknik raporunun elektronik imzayla düzenlenip sisteme işlenmiş hâli; e-Devlet'te görünür. Ayrıntılı bilgi →
F
- Fren mesafesi
- Frene basıldıktan sonra aracın durana kadar aldığı yol. Tepki mesafesiyle toplamı duruş mesafesidir. Ayrıntılı bilgi →
G
- Geniş görüş alanı
- Psiko-teknikte 140 derecelik alan içinde uyaranın fark edildiği noktanın ölçüldüğü beceri. Ayrıntılı bilgi →
- Geri alma
- Sürücü belgesinin belirli bir süre için alınması. Süre sonunda şartlar tamamlanınca iade edilir. Ayrıntılı bilgi →
K
- K1, K2, K3
- Eşya taşımacılığı yetki belgeleri: ticari, hususi ve taşınma eşyası taşımacılığı. Ayrıntılı bilgi →
- Koordinasyon
- Farklı uzuvların aynı anda uyumlu hareket edebilmesi; psiko-teknikte ölçülen psikomotor beceri. Ayrıntılı bilgi →
- Kırk beş gün kuralı
- Psiko-teknik raporundan sonra psikiyatri uzmanına başvuru için tanınan süre. Ayrıntılı bilgi →
M
- Mesleki yeterlilik
- Ticari sürücünün yapacağı taşımacılık türü için yeterliliğini gösteren belge sistemi; SRC olarak bilinir. Ayrıntılı bilgi →
- Mikro uyku
- Birkaç saniye süren, çoğu zaman fark edilmeyen uyku anı; yorgun sürüşün en tehlikeli sonucu. Ayrıntılı bilgi →
N
- Norm değer
- Psiko-teknik sonucunun karşılaştırıldığı yaş ve eğitim grubuna ait ölçüt. Ayrıntılı bilgi →
P
- P1, P2
- Kurye işletmeciliği yetki belgeleri: il içi ve komşu ilçeler arası (P1), birden fazla ilde (P2). Ayrıntılı bilgi →
- Promil
- Kandaki alkol oranının ölçü birimi. Hususi otomobilde sınır 0,50, diğer araçlarda 0,21, aday sürücüde 0,20. Ayrıntılı bilgi →
- Psikiyatri muayenesi
- Belge iadesi süreçlerinde psiko-teknik raporundan sonra yapılan uzman muayenesi. Ayrıntılı bilgi →
- Psiko-teknik değerlendirme
- Güvenli araç kullanmayı sağlayan zihinsel ve psikomotor becerilerin standart testlerle ölçülmesi. Ayrıntılı bilgi →
S
- SRC1–SRC5
- Mesleki yeterlilik belgeleri: uluslararası ve yurt içi yolcu, uluslararası ve yurt içi eşya, tehlikeli madde. Ayrıntılı bilgi →
- Sürücü davranışlarını geliştirme eğitimi
- Bazı ihlallerde psiko-teknik yerine ya da öncesinde istenen eğitim programı. Ayrıntılı bilgi →
- Sürücü sağlık raporu
- Görme, işitme ve genel sağlık durumunu değerlendiren hekim raporu; psiko-teknik raporundan ayrıdır. Ayrıntılı bilgi →
T
- Takip mesafesi
- Öndeki araçla bırakılan güvenlik aralığı; pratikte iki saniye kuralıyla ayarlanır. Ayrıntılı bilgi →
- Takograf
- Ticari araçlarda sürüş sürelerini kaydeden cihaz. Ayrıntılı bilgi →
- Tebligat
- Belge geri alma kararının ve istenen şartların yazılı olarak bildirilmesi; sürecin haritasıdır. Ayrıntılı bilgi →
- Tepki süresi
- Tehlikeyi fark etmek ile karşılık vermek arasında geçen süre. Ayrıntılı bilgi →
- Trafikten men
- Aracın belirli süre trafiğe çıkmasının yasaklanıp muhafaza altına alınması. Ayrıntılı bilgi →
Y
- Yetki belgesi
- Ticari taşımacılık yapacak işletmelere verilen izin belgesi; kişiye değil işletmeye aittir. Ayrıntılı bilgi →
İ
- İptal
- Sürücü belgesinin ortadan kalkması. Yeniden almak için kursa dönmek ve sınavı geçmek gerekir. Ayrıntılı bilgi →
- İtiraz (psikoteknik)
- Olumsuz psiko-teknik raporuna otuz gün içinde il sağlık müdürlüğüne yapılan başvuru. Ayrıntılı bilgi →
- İtiraz (trafik cezası)
- İdari para cezasına tebliğden itibaren on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine yapılan başvuru. Ayrıntılı bilgi →