Alkolden ehliyete el konuldu: 1., 2. ve 3. kezde ne oluyor?

Bu konuda internette dolaşan bilginin çoğu eksik. En sık tekrarlanan yanlış şu: "ikinci kez alkolden yakalanınca psikoteknik istenir." Kanun böyle demiyor.

Geri alma süreleri ve cezalar

0,50 promilin üzerinde alkollü araç kullandığı tespit edilen sürücüye 25.000 TL idari para cezası verilir ve sürücü belgesi altı ay süreyle geri alınır. Hususi otomobil dışındaki araçlarda promil alt sınırı 0,21 olarak uygulanır — yani ticari araç sürücüleri için sınır çok daha düşüktür.

Son ihlalden geriye doğru beş yıl içinde:

• İkinci kez: 50.000 TL ceza, belge iki yıl geri alınır.
• Üç ve daha fazlası: 150.000 TL ceza, belge her seferinde beşer yıl geri alınır.

Eğitim mi, psikoteknik mi?

Kanunun 48'inci maddesinin onbirinci fıkrası ayrımı net yapar:

• İkinci kez geri alınanlar → sürücü davranışlarını geliştirme eğitimine tabi tutulur.
• Üç veya daha fazla kez geri alınanlar → psiko-teknik değerlendirmeye ve psikiyatri uzmanı muayenesine tabi tutulur.

Yani psikoteknik şartı üçüncü kezde devreye girer. Yine de uygulamada iller arasında farklar olabildiği için elinizdeki tebligatta ne istendiğine bakmak en doğrusudur; tebligat sürecin anahtarıdır, saklayın.

Ölçüm yaptırmamak daha ağır

Alkol ölçümünü kabul etmeyen sürücülere 150.000 TL idari para cezası verilir ve sürücü belgesi beş yıl süreyle geri alınır. "Üflemezsem kurtulurum" beklentisi, en ağır sonucu doğuran tercihtir.

Ticari araç sürücüleri için ek risk

2026 değişikliğiyle gelen bir fıkra, yük ve yolcu taşımacılığı yapılan araçları kullanırken beş yıl içinde toplamda üç defa ihlal hâlinde sürücü belgesinin iptal edilmesini öngörüyor. Bu durumda yeniden belge almak için kursa dönmek, cezaları ödemek, psiko-teknik değerlendirmeden geçmek ve sağlık kurulu raporu ibraz etmek gerekiyor.

İzlenecek sıra

• Tebligattaki geri alma süresinin dolmasını bekleyin; erken başvuru işleme alınmaz.
• İdari para cezalarının tamamını ödeyin — kanun iadeyi buna bağlıyor.
• Önce psiko-teknik değerlendirme, sonra psikiyatri muayenesi. Ters sırada gidenler tekrar sıraya giriyor.
• Raporu aldıktan sonra kırk beş gün içinde psikiyatriye başvurun.
• İki rapor ve tebligatla trafik tescil birimine gidin.

Kaynaklar

• 2918 sayılı Kanun m.48 — mevzuat.gov.tr
• Karayolları Trafik Yönetmeliği m.79 ve m.97 — mevzuat.gov.tr

Not: Mevzuat değişebilir. Bu yazı Ağustos 2026 tarihli metinlere göre hazırlanmıştır; kendi durumunuz için elinizdeki tebligatı ve güncel mevzuatı esas alın.