Trafikte öfke: neden olur, sürüşü nasıl etkiler?

Psiko-teknik değerlendirmenin bir bölümü, sürücülerin araç kullanmaya ve trafiğe ilişkin tutum, davranış ve kişilik özelliklerini ölçer. Bu bölüm en çok yanlış anlaşılan kısımdır.

Bu bölümden kalınmaz

Yönetmelik, bu testlerin sonucunun ne için kullanılacağını açıkça yazar: sürücüde güvenli sürücülük konusunda farkındalık yaratmak amacıyla merkezde yapılacak eğitimde ve genel değerlendirmede kullanılır. Tek başına belge vermeye ya da vermemeye esas alınmaz.

Neden ölçülüyor?

Çünkü kaza riski yalnızca refleksle ilgili değildir. Tepki süresi çok iyi olan bir sürücü, öfkeyle sollama yapıyor ya da takip mesafesini kapatarak "ders veriyorsa" riski yüksektir. Beceri yeterli olduğu hâlde tutum nedeniyle kaza yapan sürücü tablosu sahada oldukça yaygındır.

Öfkeyi büyüten şeyler

• Zaman baskısı — geç kalmışken direksiyona geçmek
• Uykusuzluk; yorgun sürücünün tahammül eşiği belirgin biçimde düşer
• Aracın içinde biriken gerginlik: telefonla tartışma, iş stresi
• Anonimlik hissi — karşıdakini "araç" olarak görmek

Pratik öneriler

Yola çıkmadan önce varış saatine on beş dakika ekleyin; öfkenin en büyük tetikleyicisi acele etmektir. Kornaya gitmeden önce iki saniye bekleyin. Karşınızdakinin hatasını "bana yapıldı" diye değil "hata yaptı" diye okumak, sinir sisteminizin tepkisini gerçekten değiştirir.

Kaynaklar

• Karayolları Trafik Yönetmeliği (4 sayılı Cetvel, m.79) — mevzuat.gov.tr

Not: Mevzuat değişebilir. Yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; kendi durumunuz için elinizdeki tebligatı ve güncel mevzuatı esas alın.